Zmiany w przepisach dotyczących prawa jazdy mogą wpływać zarówno na osoby przygotowujące się do egzaminu, jak i na obecnych kierowców. Jak już zgłębiasz ten temat, odkryj samochody bez prawa jazdy. W artykule wyjaśniam, na czym polegają nowe zasady i od kiedy obowiązują. Podpowiadam również, kogo dotyczą zmiany oraz co warto zrobić, by przygotować się do ich wprowadzenia.
- Reforma egzaminów ma wejść w życie najpóźniej 1 stycznia 2027 r.; termin nie jest jeszcze przesądzony.
- Na egzaminie kategorii B manewry z placu mają być sprawdzane w ruchu drogowym.
- Baza pytań teoretycznych ma zostać odświeżona i skupiać się na praktycznej wiedzy.
- Od 4 września 2026 r. początkujących kierowców obejmie okres próbny i limit 0,0 alkoholu.
- Prawo jazdy można uzyskać od 17 lat; do 18. urodzin obowiązują ograniczenia i jazda z opiekunem.
- Poważne wykroczenia w okresie próbnym mogą wydłużyć nadzór lub doprowadzić do utraty uprawnień.
Po przyjęciu procedowanej ustawy zmienią się zasady egzaminu na prawo jazdy. Minister infrastruktury Dariusz Klimczak chce, by weszły w życie najpóźniej 1 stycznia 2027 r., jednak termin zależy od prac parlamentu i podpisu prezydenta. Projekt trafił do wykazu prac legislacyjnych: rząd planował przyjąć go do końca II kwartału 2026 r., a parlament — uchwalić jesienią. Reforma dotyczy egzaminów, nie wrześniowych przepisów o okresie próbnym dla nowych kierowców.

Najważniejsza zmiana w kategorii B to rezygnacja z egzaminu na placu manewrowym — cały sprawdzian praktyczny ma odbywać się w ruchu drogowym. Kandydaci nadal będą ćwiczyć na placu podczas kursu, lecz egzaminator oceni ich w realnych sytuacjach, takich jak parkowanie, cofanie, ruszanie pod górę czy zatrzymywanie w wyznaczonym miejscu. Plac pozostanie więc częścią szkolenia, ale przestanie być osobnym etapem egzaminu. Dzięki temu sprawdzian lepiej pokaże, czy kursant potrafi bezpiecznie prowadzić poza przewidywalnym układem pachołków.
Manewry na ulicach zamiast wyuczonych schematów
Manewry znane z placu przeniosą się na ulice i parkingi, gdzie ich wykonanie zależy od otoczenia, dostępnego miejsca i poleceń egzaminatora. Unijne wymagania nadal obejmują cofanie, parkowanie i ruszanie pod górę, więc egzaminator wciąż będzie sprawdzać te umiejętności, ale w innych warunkach. Kandydat nie skupi się już na odtwarzaniu konkretnego łuku ani zapamiętywaniu położenia tyczek — będzie musiał dopasować manewr do sytuacji na drodze.
Zmieni się również teoria. Resort chce odświeżyć i ograniczyć obecną bazę pytań, która liczy ponad 3,5 tys. pytań, i udostępnić kandydatom w przejrzystej formie. Test ma mocniej sprawdzać praktyczne stosowanie przepisów, przewidywanie zagrożeń i podejmowanie decyzji, a mniej — pamięciowe opanowanie odpowiedzi. Jeden z opisywanych wariantów zakłada 20 pytań zamiast 32 i 25 minut na rozwiązanie. Ostateczne zasady określi jednak projekt ustawy.
Prawo jazdy od 17 lat: zasady jazdy z opiekunem i ograniczenia dla młodych kierowców

Prawo jazdy kategorii B można uzyskać w wieku 17 lat. Sprawdź, jakie warunki musisz spełnić, kiedy jeździć z opiekunem i jakie ograniczenia obowiązują przed 18. urodzinami. Poznaj też zasady okresu próbnego, trzeźwości i konsekwencje naruszeń.
- Spełnij wymagania, aby uzyskać uprawnienia. Kurs rozpoczniesz po ukończeniu 16 lat i 9 miesięcy. Potrzebujesz zgody rodzica lub opiekuna prawnego, profilu kandydata na kierowcę oraz orzeczenia lekarskiego. Musisz też ukończyć kurs i zdać egzaminy, a prawo jazdy otrzymasz najwcześniej po 17. urodzinach.
- Przez wymagany czas jeździj z opiekunem. Obowiązek trwa sześć miesięcy od uzyskania prawa jazdy, ale wygasa najpóźniej w dniu 18. urodzin. Opiekun siedzi z przodu, ma co najmniej 25 lat i od minimum pięciu lat posiada prawo jazdy kat. B. Ponadto w ciągu ostatnich pięciu lat nie mógł mieć zakazu prowadzenia pojazdów ani nie może znajdować się pod wpływem alkoholu lub podobnego środka.
- Do 18. urodzin przestrzegaj ograniczeń. Prawo jazdy 17-latka obowiązuje wyłącznie w Polsce. Nie możesz przewozić osób taksówką ani wykonywać transportu drogowego rzeczy. Ponadto od 4 września 2026 r. nie przewieziesz niepełnoletniego pasażera bez osoby spełniającej wymagania dla opiekuna — także po upływie obowiązkowych sześciu miesięcy jazdy z opiekunem.
- Sprawdź, czy obejmie cię okres próbny. Nowe zasady dotyczą osób, które po raz pierwszy uzyskają kat. B od 4 września 2026 r.; nie obejmują wcześniejszych kierowców. Jeśli zdobędziesz prawo jazdy przed 18. urodzinami, okres próbny potrwa trzy lata, ale nie dłużej niż do ukończenia 20 lat. Jeśli uzyskasz je po 18. urodzinach, potrwa dwa lata.
- W okresie próbnym zachowaj całkowitą trzeźwość. Limit wynosi 0,0‰ alkoholu we krwi, 0,0 mg/l w wydychanym powietrzu i 0,0 ng/ml środka działającego podobnie do alkoholu. Gdy przekroczysz 12 punktów karnych, odbędziesz odpłatne, godzinne szkolenie praktyczne w ośrodku doskonalenia techniki jazdy. Szkolenie nie usuwa punktów.
- Pamiętaj, że wykroczenia mogą zagrozić twoim uprawnieniom. Dwa prawomocnie potwierdzone wykroczenia z katalogu określonego w przepisach mogą wydłużyć okres próbny o dwa lata, a trzy — skutkować cofnięciem uprawnień. Za przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji możesz stracić prawo jazdy. Nie prowadź również po zatrzymaniu ani cofnięciu uprawnień, bo grozi za to m.in. wieloletni zakaz i konieczność ponownego zdania egzaminu.
Okres próbny i 0,0 promila — nowe obowiązki początkujących kierowców
Od 4 września okres próbny obejmuje osoby, które po raz pierwszy uzyskały prawo jazdy kategorii B. Trwa dwa lata dla pełnoletnich i trzy lata dla kierowców, którzy zdobyli uprawnienia po ukończeniu 17 lat — maksymalnie do 20. urodzin. Liczy się dzień uzyskania uprawnień, a nie odbioru dokumentu. Przepisy nie obejmują osób, które zdały egzamin wcześniej.
Przez cały okres próbny obowiązuje całkowity zakaz prowadzenia po alkoholu: limit wynosi 0,0‰ we krwi i 0,0 mg alkoholu w litrze wydychanego powietrza. Zakaz dotyczy też środków działających podobnie do alkoholu. To surowsza norma niż ogólny limit 0,2‰ dla pozostałych kierowców, dlatego najlepiej nie prowadzić po żadnym napoju alkoholowym.
Warto kontrolować punkty i nawyki za kierownicą. Po przekroczeniu 12 punktów kierowca musi odbyć godzinne szkolenie praktyczne w Ośrodku Doskonalenia Techniki Jazdy. Zajęcia obejmują m.in. prędkość i defensywną jazdę, a ich koszt może sięgnąć 500 zł. Dwa prawomocnie rozstrzygnięte wykroczenia z ustawowego katalogu wydłużają okres próbny o dwa lata, zaś trzy mogą doprowadzić do cofnięcia uprawnień.
Siedemnastolatek za kierownicą: pół roku jazdy tylko z doświadczonym opiekunem
Prawo jazdy kategorii B można uzyskać po ukończeniu 17 lat za zgodą rodzica lub opiekuna. Do 18. urodzin uprawnienia obowiązują tylko w Polsce, a przez pierwsze sześć miesięcy młody kierowca musi jeździć z opiekunem — chyba że wcześniej osiągnie pełnoletność. Opiekun zajmuje miejsce z przodu, ma co najmniej 25 lat i prawo jazdy kategorii B od minimum pięciu lat. Nie może mieć zakazu prowadzenia ani być pod wpływem alkoholu lub podobnych środków.
Przed ukończeniem 18 lat kierowca nie może przewozić niepełnoletnich pasażerów bez opiekuna spełniającego wymogi ustawowe. Nie wolno mu też świadczyć taksówkowego przewozu osób ani wykonywać transportu drogowego rzeczy. Jazda z opiekunem i okres próbny to odrębne ograniczenia: pierwsze kończy się po sześciu miesiącach lub w dniu 18. urodzin, natomiast drugie może trwać dłużej. Dzięki temu początkujący kierowcy zyskują czas na zdobycie doświadczenia i naukę odpowiedzialnej jazdy.
Ciekawostka: okres próbny liczy się od dnia uzyskania uprawnień, a nie od odebrania plastikowego prawa jazdy — warto więc sprawdzić datę decyzji o nadaniu uprawnień.
Surowsze kary za wykroczenia: kiedy można stracić prawo jazdy na pięć lat?
Za jazdę mimo czasowego zatrzymania prawa jazdy kierowcy grozi pięć lat bez uprawnień. Dotyczy to między innymi osób, którym zatrzymano dokument za przekroczenie prędkości o ponad 50 km/h — także na drodze jednojezdniowej, dwukierunkowej poza obszarem zabudowanym. Zamiast krótszego przedłużenia zakazu starosta może cofnąć wszystkie uprawnienia do kierowania pojazdami na pięć lat. Po tym okresie kierowca musi ponownie zdać egzamin państwowy.
Surowsze zasady obejmują kierowców w każdym wieku i ze stażem. Samo przekroczenie prędkości może skutkować czasowym zatrzymaniem prawa jazdy, ale jazda w tym czasie grozi znacznie poważniejszą karą. Mimo to wielu kierowców lekceważy zakaz, choć zaoszczędzone w trasie minuty nie są warte utraty uprawnień na pięć lat.
Przestrzeganie ograniczeń i zakazów to nie tylko sposób na uniknięcie wysokich kar. To także odpowiedzialność za bezpieczeństwo wszystkich uczestników ruchu drogowego.
Trzy poważne wykroczenia mogą odebrać początkującemu kierowcy uprawnienia
Od 4 września 2026 roku nowe regulacje obejmą osoby, które po raz pierwszy zdobędą prawo jazdy kategorii B. Pełnoletni kierowcy przejdą dwuletni okres próbny, a ci, którzy uzyskają uprawnienia przed osiemnastymi urodzinami — trzyletni, jednak nie dłużej niż do ukończenia 20 lat. W tym czasie obowiązuje całkowita trzeźwość: 0,0 promila alkoholu we krwi i 0,0 miligrama w litrze wydychanego powietrza.
Podczas okresu próbnego dwa prawomocnie rozstrzygnięte poważne wykroczenia wydłużą nadzór o kolejne dwa lata, a trzy mogą doprowadzić do cofnięcia uprawnień. Chodzi między innymi o nieustąpienie pierwszeństwa pieszemu, przejazd na czerwonym świetle, spowodowanie zagrożenia lub przekroczenie prędkości o ponad 30 km/h. Ponadto początkujący kierowca, który przekroczy 12 punktów karnych, musi odbyć godzinne praktyczne szkolenie w ośrodku doskonalenia techniki jazdy. Szkolenie może kosztować do 500 zł.
Oto przykłady wykroczeń i obowiązków, które mogą dotyczyć kierowców w okresie próbnym:
- nieustąpienie pierwszeństwa pieszemu;
- przejazd na czerwonym świetle;
- spowodowanie zagrożenia w ruchu drogowym;
- przekroczenie prędkości o ponad 30 km/h;
- odbycie szkolenia praktycznego po przekroczeniu 12 punktów karnych.
Wskazówka: jeśli policja zatrzymała prawo jazdy, sprawdź, od kiedy obowiązuje zakaz i czy nadal możesz prowadzić pojazd — jazda mimo zatrzymania dokumentu może mieć znacznie poważniejsze konsekwencje niż samo wykroczenie.
Źródła:
- https://www.rmf24.pl/fakty/polska/news-prawo-jazdy-na-nowych-zasadach-minister-podaje-mozliwy-termi,nId,8081860
- https://elektromobilni.pl/prawo-jazdy-po-nowemu-od-wrzesnia-kierowcy/
- https://liniaszkolenia.pl/prawo-jazdy/baza-wiedzy/aktualnosci/prawo-jazdy-kat-b-juz-od-17-roku-zycia-i-inne-zmiany-od-2026-roku/
- https://policja.pl/pol/aktualnosci/281897,Nowe-zasady-dla-poczatkujacych-kierowcow-wazne-wyjasnienie.html
- https://www.gazelka.pl/blog/prawo-jazdy-uwaga-zmiany-mozesz-jezdzic-majac-17-lat/
- https://www.tokfm.pl/polska/egzamin-na-prawo-jazdy-na-nowych-zasadach-co-ma-sie-zmienic-wyjasniamy
- https://www.gov.pl/web/mswia/uwaga-kierowcy-nowe-przepisy---sprawdz-co-sie-zmienilo
FAQ - Najczęstsze pytania i odpowiedzi
Od kiedy mają obowiązywać zmiany w egzaminie na prawo jazdy?Reforma egzaminów ma wejść w życie najpóźniej 1 stycznia 2027 r., ale termin zależy od przebiegu prac parlamentarnych i podpisu prezydenta. W 2026 r. projekt jest na etapie legislacyjnym, więc ostateczna data może się zmienić.
Na czym ma polegać nowy egzamin praktyczny na kategorię B?Osobny egzamin na placu manewrowym ma zostać zlikwidowany. Manewry, takie jak parkowanie, cofanie czy ruszanie pod górę, egzaminator będzie sprawdzać w ruchu drogowym, na ulicach lub parkingach. Ćwiczenia na placu pozostaną częścią kursu.
Jak ma zmienić się egzamin teoretyczny na prawo jazdy?Plan zakłada odświeżenie i ograniczenie bazy pytań oraz większy nacisk na praktyczne stosowanie przepisów, przewidywanie zagrożeń i podejmowanie decyzji. Jeden z rozważanych wariantów przewiduje 20 pytań i 25 minut na test, ale ostateczne zasady nie zostały jeszcze ustalone.
Jakie zasady dotyczą 17-latków zdobywających prawo jazdy kategorii B?Kurs można rozpocząć po ukończeniu 16 lat i 9 miesięcy, za zgodą rodzica lub opiekuna. Po uzyskaniu prawa jazdy 17-latek przez sześć miesięcy musi jeździć z odpowiednim opiekunem, chyba że wcześniej ukończy 18 lat. Do pełnoletności uprawnienia obowiązują tylko w Polsce i wiążą się z dodatkowymi ograniczeniami.
Kogo obejmie okres próbny wprowadzany od 4 września 2026 r.?Okres próbny obejmie osoby, które po raz pierwszy uzyskają prawo jazdy kategorii B od 4 września 2026 r. Potrwa dwa lata dla osób pełnoletnich, a dla kierowców, którzy zdobyli uprawnienia przed 18. urodzinami — trzy lata, maksymalnie do ukończenia 20 lat. W tym czasie obowiązuje całkowita trzeźwość.











